AI-training voor bedrijven: wat je team in 2026 moet regelen

AI-training voor bedrijven: bepaal wat je team moet weten over AI-gebruik, data, controle en de AI-verordening.

Geschreven door Christian en Michel.

AI-training voor bedrijven begint niet met een lijst van losse tools. De beste start is begrijpen waar je team AI al gebruikt, welke taken daardoor veranderen en waar mensen verantwoordelijkheid houden.

Dat is niet alleen praktisch. Organisaties die AI-systemen ontwikkelen of gebruiken, moeten sinds 2 februari 2025 maatregelen nemen om AI-geletterdheid bij werknemers en andere mensen die namens hen met AI werken te bevorderen. De Autoriteit Persoonsgegevens benadrukt dat de benodigde kennis afhangt van de toepassing, de context en de risico's.

Voor een Nederlands bedrijf betekent dit niet dat iedereen dezelfde technische uitleg nodig heeft. Het betekent dat je team moet begrijpen wat de systemen in hun werk doen, waar de grenzen liggen en wanneer een mens moet controleren of bijsturen.

Een AI-training is meer dan een uitleg over een tool

Een AI-tool kan in een paar minuten worden geopend. Goed gebruik vraagt meer aandacht. Iemand moet weten welke informatie geschikt is als invoer, hoe een uitkomst wordt beoordeeld en wanneer een vraag niet automatisch verder mag.

Daarom begint een bruikbare AI-training bij het dagelijkse werk. Bespreek bijvoorbeeld hoe een team AI gebruikt om een eerste voorstel voor te bereiden, informatie te ordenen of een terugkerende vraag te beantwoorden. Kijk vervolgens welke stap door een medewerker wordt gecontroleerd en wie verantwoordelijk blijft voor de volgende beslissing.

Deze aanpak maakt training concreet. Het gaat niet om alle mogelijkheden van AI, maar om duidelijke afspraken voor de toepassingen die al onderdeel zijn van het werk.

Waarom AI-geletterdheid nu aandacht vraagt

De AI-verordening geldt voor organisaties die AI aanbieden én voor organisaties die AI gebruiken. De regels zijn risicogebaseerd: wat een organisatie moet doen hangt af van de toepassing en de gevolgen ervan. De Autoriteit Persoonsgegevens noemt onder meer verboden toepassingen, eisen voor hoogrisico-AI en transparantieverplichtingen.

Voor veel bedrijven is AI-geletterdheid het meest directe vertrekpunt. De Europese Commissie adviseert organisaties daarbij te kijken naar vier dingen: welke AI er wordt gebruikt, of de organisatie aanbieder of gebruiker is, welke risico's er zijn en welke kennis mensen in hun rol nodig hebben.

Een goede training helpt daarom niet alleen bij kennis. Zij maakt ook zichtbaar waar je organisatie al duidelijke werkwijzen heeft en waar nog afspraken ontbreken.

Vier onderdelen van een bruikbaar programma

1. Breng het huidige AI-gebruik in kaart

Begin met een eenvoudig overzicht. Welke AI-systemen gebruikt je team? In welke processen komen ze voor? Welke gegevens gaan erin en welke uitkomst komt eruit?

Neem ook toepassingen mee die in bestaande software zitten. AI is niet altijd een aparte tool. Een functie in een CRM-systeem, documentomgeving of klantenserviceplatform kan ook invloed hebben op hoe mensen werken.

Dit overzicht sluit aan op de eerste stap in onze AI-roadmap voor je bedrijf: eerst begrijpen hoe het huidige proces werkt, daarna bepalen waar een toepassing kan ondersteunen.

2. Leg uit wat een systeem wel en niet doet

Teams hoeven niet alle technische details te kennen. Zij moeten wel weten welk soort uitkomst een systeem kan maken, waar die uitkomst op gebaseerd is en welke beperkingen relevant zijn voor hun werk.

Maak de grens concreet. AI kan een eerste samenvatting maken of informatie ordenen. Een medewerker beoordeelt of de uitkomst klopt, of er belangrijke context ontbreekt en of een volgende stap passend is. Die rolverdeling is vooral belangrijk wanneer een uitkomst gevolgen kan hebben voor klanten, medewerkers of andere betrokkenen.

3. Maak afspraken over gegevens en controle

AI-geletterdheid raakt ook aan de manier waarop je met bedrijfsinformatie en persoonsgegevens omgaat. Bespreek welke informatie wel en niet in een systeem hoort, wie toegang heeft en wat iemand doet bij een opvallende of onjuiste uitkomst.

De AVG blijft van belang wanneer een AI-toepassing persoonsgegevens verwerkt. Lees voor die kant van het werk ook onze uitleg over AVG en AI-automatisering.

Praktische afspraken kunnen gaan over:

1. Welke informatie een medewerker nooit invoert.

2. Wanneer een uitkomst door een tweede persoon wordt bekeken.

3. Wie een fout of vraag registreert en opvolgt.

4. Hoe het team duidelijk maakt wanneer een klant met AI te maken heeft.

4. Oefen met werk dat het team herkent

Een algemene presentatie over AI blijft vaak losstaan van de praktijk. Gebruik liever voorbeelden uit het eigen werk, zonder gevoelige informatie te gebruiken. Laat medewerkers beschrijven wat zij normaal doen, waar ze een toepassing zouden inzetten en waar zij juist zelf willen blijven beoordelen.

Zo ontstaat niet alleen meer begrip van de techniek, maar ook een gedeelde werkwijze. Dat maakt het eenvoudiger om nieuwe toepassingen zorgvuldig te testen en om afwijkingen op tijd te herkennen.

Wie moet bij AI-training betrokken zijn?

Betrek de mensen die AI dagelijks gebruiken, hun leidinggevenden en de personen die verantwoordelijk zijn voor systemen, data of beleid. Niet iedereen hoeft dezelfde sessie te volgen, maar het helpt wanneer de afspraken tussen deze groepen op elkaar aansluiten.

De Autoriteit Persoonsgegevens benoemt expliciet werknemers en andere personen die namens de organisatie met AI-systemen werken. Denk daarom ook aan externe partijen wanneer zij een toepassing bedienen of gebruiken binnen een proces van je organisatie.

Voor bedrijven die een eerste basis willen neerzetten, biedt onze pagina over AI-geletterdheid training een praktisch vertrekpunt. Voor de juridische achtergrond lees je wat Artikel 4 van de AI Act van je vraagt.

Van één sessie naar een vaste werkwijze

Een training is een beginpunt. De waarde zit in wat er daarna gebeurt. Leg de belangrijkste afspraken vast, wijs aan wie vragen verzamelt en bespreek ze opnieuw wanneer er een nieuwe tool, proces of risico bijkomt.

De AP adviseert organisaties AI-geletterdheid strategisch aan te pakken, bijvoorbeeld met een meerjarig actieplan. De vorm daarvan verschilt per organisatie. Voor een klein team kan een beknopt overzicht en een terugkerend gesprek al een bruikbare basis zijn. Voor een organisatie met meerdere toepassingen kan het logisch zijn om afspraken per rol en proces bij te houden.

Wil je eerst in kaart brengen welke AI-toepassingen je team al gebruikt en welke afspraken daarbij passen? Neem contact op met NordX. We beginnen bij de dagelijkse praktijk van je bedrijf.

Bronnen

• Autoriteit Persoonsgegevens, AI-geletterdheid
• Autoriteit Persoonsgegevens, AI-verordening
• Europese Commissie, AI Literacy Questions & Answers
• RVO en Ondernemersplein, Regels voor het werken met veilige AI

Meer weten? Bekijk onze andere artikelen op het NordX blog of neem contact op via nordx.ai.